eNepal

अमेरिका जान खोज्दा बन्धक, मलावीमा ६ नेपालीको उद्धार, ५ जना अझै गिरोहको कब्जामा

काठमाडौँ — दक्षिणपूर्वी अफ्रिकी राष्ट्र मलावीमा ३२ दिनदेखि बन्धक बनाइएका चार नेपालीलाई प्रहरीको मानव बेचबिखन ब्युरोले उद्धार गरेको छ । अमेरिका जाने आसमा मानव तस्करको फन्दामा परेका उनीहरू सोमबार राति काठमाडौं आइपुगेका छन् । 

चारै जना एक वर्षअघि भारतीय एजेन्टको पछि लागेका थिए । एजेन्टले बोलिभिया हुँदै अमेरिका पुर्‍याउने आश्वासन दिएको थियो । शारीरिक र मानसिक यातना दिएर राखिएका उनीहरूलाई ब्युरोले मलावी प्रहरीसँगको समन्वयमा छुटाएको हो ।

गिरोहले उनीहरूलाई भियतनाम, इथियोपिया, मादागास्कर, जोर्डन, दुबई, अजरबैजान हुँदै मलावी पुर्‍याएको थियो । प्रारम्भिक बयानमा उनीहरूले गुमाएको यकिन रकम नबताए पनि प्रत्येकले १५ लाख रुपैयाँभन्दा बढी फसाएको हुन सक्ने प्रहरीले जनाएको छ ।

चारै जनालाई मलावीको राजधानीबाट ३ सय किमि टाढा ब्लान्टायर सहरमा बन्धक बनाइएको थियो । सोही क्षेत्रबाट अमेरिका जाने नाममा अलपत्र परेका अन्य दुई नेपालीको समेत उद्धार गरिएको छ । ती दुई जना टिकट खर्च नजुटेकाले फर्कन पाएका थिएनन् । चार जनालाई भने परिवारले नै टिकट व्यवस्था गरिदिएका थिए । मलावी प्रहरीले मानव तस्करलाई आश्रय दिने घरधनी नाजिर अहमदलाई पक्राउ गरेको छ । उद्धार भएकाहरूले मलावीमै अन्य पाँच नेपाली पनि मानव तस्कर गिरोहको फन्दामा परेको तर उनीहरू प्रहरीको सम्पर्कमा आइनसकेको सूचना ब्युरोलाई दिएका छन् ।

उद्धार भएकामध्ये तीन जना २६ वर्षमुनिका र एक ३६ वर्षका  छन् । काठमाडौंबाट भियतनामका लागि उडेका उनीहरूलाई सुरुमा भारतीय एजेन्टले सजिलै बोलिभिया पुर्‍याइदिने वाचा गरेको थियो । २० दिनसम्म भियतनामको होटलमा राखेपछि इथियोपियाको राजधानी अदिस अबाबा लगियो । एजेन्टले छिट्टै बोलिभिया पुर्‍याइदिने भन्दै त्यहाँ ४ महिनासम्म होटलमा राखेको थियो । त्यसपछि दक्षिणपूर्वी अफ्रिकाको मादागास्करस्थित होटलमा २५ दिन राखेर तीन जनालाई सोझै र एक जनालाई दुबई हुँदै जोर्डन पुर्‍याइयो ।

झन्डै एक साता जोर्डन बसेका उनीहरू एजेन्टकै सहयोगमा फेरि दुबई पुगेर दुई महिना बसे । त्यहाँको भिसा अवधि सकिएपछि एजेन्टले अजरबैजान पुर्‍यायो । १८ दिन अजरबैजान बसेर मलावी उडेका उनीहरूलाई त्यहाँ पुगेको केही दिनपछि नै गिरोहले थप रकम माग्दै बन्धक बनाएको हो ।

‘भारतीय नागरिक एजेन्टले हामीलाई धम्क्याउँदै कुटपिट गर्थे,’ एक पीडितले प्रहरीसँग भनेका छन्, ‘एकाध दिनको अन्तरमा स्थानीय केटाहरू आउँथे र पैसा माग्दै कुटपिट गर्थे ।’ गिरोहले उनीहरूको राहदानी र अन्य परिचय खुल्ने कागजात कब्जामा लिएको थियो । एजेन्टले नेपाल फर्कने भए ३ लाख भारु र २५ डलर खाना खर्च तथा बोलिभिया उड्ने भए ७ लाख भारु मागेको थियो ।

रकम नदिए मिर्गौला निकालेर बेचिदिने धम्की दिइएको पीडितको भनाइ छ । बोलिभिया पुग्न सके अमेरिका नै जाने, नसके चिली वा ब्राजिल जाने उनीहरूको योजना थियो । तर १५ लाखभन्दा धेरै रकम खर्चंदा पनि काम नभएपछि उनीहरूका सपना चकनाचुर भयो ।

एजेन्टले निरन्तर धम्की र कुटपिट गर्न थालेपछि पीडितहरू परिवारको सम्पर्कमा आएका थिए । परिवारले दिएको सूचनाका आधारमा ब्युरोले उद्धारकार्य अघि बढाएको हो । ब्युरोका डीएसपी नरहरि रेग्मी संयुक्त राष्ट्रसंघको शान्ति मिसनमा मलावी पुगेका बेला स्थानीय प्रहरीका उच्च अधिकारीसँग चिनजान भएको थियो । त्यही अनौपचारिक स्रोत प्रयोग गरेर रेग्मीले बन्धक बनाइएकाहरूको सूचना र ठेगाना त्यहाँको प्रहरीलाई दिएपछि उद्धार सुरु भएको थियो । गत असोजमा पनि अवैध रूपमा मलावीको डान्सबार पुर्‍याइएका तीन नेपाली महिलाको उद्धार गरिएको थियो ।

ब्युरोका अनुसार अमेरिका छिर्न तस्करको पछि लागेर विभिन्न देशमा अलपत्र परेकाहरूको संख्या सयभन्दा धेरै हुन सक्छ । इन्डोनेसियामा झन्डै ६ महिनादेखि अलपत्र रहेका ६ जनालाई बुधबार नेपाल फर्काइँदै छ । गिरोहले जनही २८ देखि ३० लाखसम्म खाइसकेको उनीहरूले प्रहरीलाई बताएका छन् । अफ्रिकी देश इथोपियामा अलपत्र अन्य ८ नेपालीको पनि उद्धार प्रक्रिया जारी रहेको प्रहरीले जनाएको छ । उनीहरू ७ महिनादेखि त्यहाँ छन् । समूहका केही व्यक्ति अझै पनि अमेरिका छिर्ने आसमा एजेन्टको सम्पर्कमा बसिरहेका छन् । केही भने नेपाल फर्कने बाटो खोजिरहेका छन् ।

तस्करका अनेक रुट

पहिले नेपालबाट भारत अनि त्यहाँबाट रुस, ब्राजिल वा स्पेन हुँदै बोलिभिया, पेरु, कोलम्बिया, इक्वेडर, पानामा, कोस्टारिका, निकारागुवा, होन्डुरस, ग्वाटेमालाबाट मेक्सिको लगिन्थ्यो । अहिले ल्याटिन अमेरिकी देश बोलिभिया, ब्राजिल, सुरिनाम, गुयना वा कोलम्बिया हुँदै मेक्सिको छिराउने विभिन्न रुट चल्तीमा देखिएको ब्युरोले जनाएको छ । विभिन्न देशमा सक्रिय रहने तस्करहरूले अनुकूलता हेरेर रुट बदल्ने गरेका छन् ।

२०७५ वैशाखमा अमेरिका हिँडेका युवतीलाई गिरोहले भारतबाट रुस, कोलम्बिया हुँदै हैटी पुर्‍याएको थियो । हैटीबाट क्यारेबियन समुद्र तरेर बहामास टापु जाँदै गर्दा बाटो बिराएपछि १८ दिनसम्म जहाज समुद्रमै हरायो । पर्याप्त खाद्यान्न र पानी नभएपछि भक्तपुरकी सुमित्रा कुँवरको जहाजमै ज्यान गुमाइन् । मलावीबाट उद्धार गरिएकाहरूलाई पनि गिरोहले मेक्सिकोबाट अमेरिका छिराउने प्रयत्न गरेको थियो । तर, सेटिङ नमिलेर वा पीडितबाट थप पैसा असुल्न तस्करहरूले महिनौं विभिन्न देशमा झुलाएर बन्धक बनाउने गरेको देखिन्छ ।

अनअराइभल भिसा पाइने भएकाले पहिले बोलिभिया पुर्‍याउने र त्यहाँबाट ठाउँठाउँका एजेन्टलाई पैसा खुवाएर विभिन्न रुट हुँदै मेक्सिको लगिन्छ । कतिपय एजेन्टले सुरिनाम, गुयना, बेलिजजस्ता टापु राष्ट्र हुँदै मेक्सिको लैजाने गरेको देखिन्छ । पछिल्लो समय प्रहरीको अन्तर्राष्ट्रिय संगठन इन्टरपोल र अमेरिकी सुरक्षा निकायहरूको चासोसमेत बोलिभियाको अध्यागमनमा केन्द्रित हुन थालेको छ ।

डीएसपी रेग्मीको अनुभवमा तस्करहरूले अनेक देशको भिसा लिने र त्यहाँबाट सेटिङ मिलाएर मेक्सिको जाने रुट प्रयोग गर्छन् । ‘ती देशमा सक्रिय तस्करहरूले सुरुमा जसरी हुन्छ लैजाने, पछि विभिन्न बहानामा झुलाउँदै आर्थिक शोषण गर्ने र उपाय नलागेपछि धम्क्याउँदै बन्धक बनाउने गरेको देखिन्छ,’ उनले भने ।

? जनकराज सापकोटा

Related posts

एनआरएनए भिक्टोरियाको अध्यक्षमा मणिरत्न सापकोटाको उम्मेद्वारी

Manoj Poudyal

लोकल स्पोर्टिङ्ग क्लब ब्लड च्यालेन्ज प्रोग्राममा रोयल वेस्टर्न्स क्लबले पायो यस्तो सफलता

Manoj Poudyal

एएनएमसीको वार्षीक साधारण सभा आउँदो आईतबार, गएको दुई बर्षमा भए यस्ता उदाहरणीय काम

Manoj Poudyal

आउँदो ४ सेप्टेम्बरका दिन मेल्बर्नमा गौरा पर्व मनाइदै

Manoj Poudyal

सुरु भयो धमाका २०७९ अष्ट्रेलिया टूर, सात शहरमा कार्यक्रम हुँदै

Manoj Poudyal

काठमाडौं महानगरपालिकाको मेयरमा स्वतन्त्र उम्मेदवार वालेन्द्र साहको अग्रता कायमै

Manoj Poudyal

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (0) in /home/enepal/public_html/wp-includes/functions.php on line 5349